Terugblik · 1 oktober 2026 · Neherlab, Leidschendam

AI AI AI, daar gaat mijn werkgeluk.Of wordt het juist meer?

Dank dat je erbij was. Hier lees je wat er die middag gezegd is, wat er aan de tafels opkwam en waar je de slides vindt.

De hoorzaal van het Neherlab met drie gastheren op het podium en het publiek aan statafels

De AI Crash Course.

Zeven stellingen, en jij ging staan of bleef zitten. Weet je ze nog? Kies per stelling.

0van de 0 goed
1 · GPT
De GPT in ChatGPT staat voor General Purpose Technology.

Het is Generative Pre-trained Transformer. OpenAI speelde er zelf mee: een onderzoek uit 2023 heet “GPTs are GPTs”.
2 · Agent
Een AI-agent is een slimme chatbot die je vragen beantwoordt.

Een agent zet zelf stappen: mail lezen, systeem invullen, doorsturen. Daar ging de middag over.
3 · Water
Voor één kop koffie is meer water nodig dan voor duizend vragen aan een AI-chatbot.

Eén kop koffie kost 140 liter, van boon tot kopje. Eén AI-vraag 0,26 tot 45 ml, afhankelijk van wie er meet.Universiteit Twente (2007) · Google (aug 2025) · Sam Altman (jun 2025) · Mistral (jul 2025)
4 · Stroom
Eén vraag aan ChatGPT kost meer stroom dan een minuut Netflix kijken.

Een minuut Netflix kost 1,3 Wh, een AI-vraag 0,24 tot 0,34 Wh. Een minuut Netflix is vier à vijf vragen.IEA (dec 2020, cijfer 2019) · Google (aug 2025) · Sam Altman (jun 2025)
5 · Hallucinatie
Als AI iets verzint, merk je dat aan de twijfel in het antwoord.

AI verzint met volle overtuiging. Daarom controleert er altijd iemand.
6 · Geld
Vorig jaar ging er meer dan tien keer zoveel investeringsgeld naar Amerikaanse AI-bedrijven als naar Europese.

$286 miljard tegenover $21 miljard: bijna veertien keer zoveel. België staat in de top vijftien, Nederland niet.Stanford AI Index 2026 · private investeringen in 2025
7 · Human in the loop
Human in the loop betekent: een mens controleert het werk voordat het de deur uitgaat.

En die mens? Dat is de rol waar de rest van de middag over ging.

De winnaars kregen een banaan.

Jochem van Laren
Jochem van Laren · SPAIK

Waar het werk heen gaat.

In het gebouw waar machines ooit de post leerden lezen, liet Jochem zien hoe AI dat nu doet bij Havensteder, en hoe het bij SIG helpt met de orderstroom. AI is een middel, geen doel. Als werk verdwijnt, komt er tijd vrij.

Eén vrijgekomen uurWaar gaat het heen? Kies er één.
Een AI lead staat tussen IT en de business in

IT wordt de nieuwe HR.

AI-collega's hebben net als mensen een manager nodig. Daarom zit er een AI lead tussen IT en de business: IT weet wat veilig kan, de business weet waar het telt.

Jochem zei het één keer, terloops. Aan de tafels kwam het daarna het vaakst terug.

Wie besluit waar de tijd heen gaat?

Jullie.

Aan de tafels.

Zes groepen spraken over wat bleef hangen. Dit kwam terug.

  • De AI lead, en “IT wordt HR”Kwam het vaakst terug.
  • Van wie is de vrijgekomen tijd eigenlijk?Van de organisatie, of van de medewerker?
  • Is efficiëntie wel het goede vertrekpunt?Efficiëntie is niet hoe een medewerker zijn werk beleeft.
  • Waar begin je, en hoe blijft niemand achter?Van koplopers tot wie denkt dat het wel overwaait.
Uit de zaal
“Ik denk wel dat waar we het langst over hebben gehad is dat het uitgangspunt efficiëntie misschien niet helemaal de juiste is.”
Een tafel, in de terugkoppeling
“Er gaat gewoon ontzettend veel mogelijk worden. (...) Maar de volgende vraag is dan eigenlijk: waar begin je eigenlijk?”
Een tafel, in de terugkoppeling
Inzet vrijgebleven tijd ≠ bezuiniging
Op een tafelvel
Ties van Dijk
Ties van Dijk · Breaking Habits

Van werkgeluk naar bevlogenheid.

Ties begon bij zijn eigen bedrijf en een film uit 1998 over mensen zonder mobiele telefoon. Zijn cijfers lieten beide kanten zien: veel mensen gebruiken AI al, en tegelijk maken veel mensen zich zorgen over wat het met hun baan doet.

43%

van de Nederlandse werkenden gebruikt AI al voor het werk.CBS · Belevingen 2025, gepubliceerd februari 2026

Drie basisbehoeften in het werk

Autonomie

Invloed op mijn handelen

Bekwaamheid

Effectief zijn en groeien

Verbondenheid

Gezien worden en erbij horen

Gaat AI dit opleveren?Wie krijgt de gewonnen tijd?

“Als je investeert in wat AI kan, investeer dan ook in wat mensen kunnen worden.”

Ties van Dijk, Breaking Habits

Gustave Rammelt
Gustave Rammelt · Sustrainable

Is weerstand tegen AI terecht?

Gustave opende bij het boerenprotest van precies zeven jaar eerder, tien kilometer verderop. Met het verhaal van zijn zoon en een jas die hij niet aan wilde, liet hij zien dat weerstand verdwijnt als je vraagt waarom en er iets mee doet.

Vier basisbehoeften van de mens, in jouw organisatie

Weerstand is onbenut eigenaarschap.

Zijn antwoord op de vraag

Het signaal van weerstand is altijd terecht, want mensen dreigen iets te verliezen.

De slides en de groepsfoto.

De slides van de middag

Vind je als PDF bij de mail waarmee je deze terugblik kreeg.

De groepsfoto

Krijg je per post, op een kaart.

SPAIK

Jullie zijn aan zet.

AI verandert het werk. Wat je met de tijd doet die vrijkomt, besluit je zelf.

Femke Mostert
Femke MostertBreaking Habits
Jochem van Laren
Jochem van LarenSPAIK